MALAY TILIDA O’ZLASHMA SO’ZLARNING EKSTRALINGVISTIK VA LISONIY OMILLAR ASOSIDA VUJUDGA KELISHI

Abstract

Ta’kidlash joizki, tilshunoslikda o’zlashmalar muhim ahamiyat kasb etadi. Malay tili o’zining ko’p asrlik tarixiy taraqqiyoti davomida lug’at tarkibini o’z ichki manbalari hisobiga boyitib, takomillashtirib keldi. Bunday qonuniyatga ko’ra, o’z qatlam negizlari asosida yangi so’zlar yasaladi, mavjud so’z ma’nolari kengaytiriladi, ba’zi so’zlarga qo’shimcha vazifalar yuklanadi, adabiy tilga xalq shevalaridan turli davrlarda, ehtiyojga ko’ra, so’zlar qabul qilinadi. Boshqa tillar kabi malay  tili lug’at tarkibining boyishida ichki manba imkoniyatlari muhim asos hisoblanadi. Shunga qaramasdan, dunyodagi hech bir til o’z ichki manbalarigagina tayanib ish ko’rmaganidek, malay  tili uchun ham faqat o’z so’zlari, o’z qatlam boyligi va imkoniyatlarigina kifoya qilmaydi. Malay tili lug’at tarkibining boyish va takomillashuvida tashqi manba muhim rol o’ynaydi. Umuman har qanday til sof holda yashay olmaydi. Turli tillarning turli tarixiy sharoitlarda o’zaro ma’lum munosabatda bo’lishi tabiiy holdir. Bunday munosabat aloqada bo’lgan tillar rivojida ayniqsa uning lug’at tarkibida ma’lum izlarni qoldirishi mumkin. Malay tiliga eng ko’p ta’sir ko’rsatgan va eng ko’p o’zlashmalari mavjud bo’lgan tillar: sanskrit, arab, ingliz va portugal tillari hisonblanadi.